„Przestań się mazać, chłopaki nie płaczą!” Prawo cytatu a prawa autorskie?

jak legalnie zatrudnić cudzoziemca

Bądźmy niewolnikami prawa, abyśmy mogli być wolni.”  - Cyceron

Bazując na własnym doświadczeniu, „cytowanie” jest jednym z najpowszechniejszych form wykorzystywania prawa wynikającego z przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej zwane jako „Ustawa").

Zgodnie z art. 29 Ustawy, wolno przytaczać w utworach stanowiących samoistną całość urywki rozpowszechnionych utworów oraz rozpowszechnione utwory plastyczne, utwory fotograficzne lub drobne utwory w całości, w zakresie uzasadnionym celami cytatu, takimi jak wyjaśnianie, polemika, analiza krytyczna lub naukowa, nauczanie lub prawami gatunku twórczości.Wyjaśniając po krótce, dozwolony użytek publiczny to prawokorzystania z dzieła (co do zasady w formie nieodpłatnej), które powoduje udostępnienie go nieograniczonej publiczności.

Zatem w ramach tzw. osobistego tworzenia dzieła, wolno nam przytaczać fragmenty rozpowszechnionych utworów. Prawo cytatu zezwala na inkorporowanie „urywków utworów” lub całości „drobnych utworów” do nowego dzieła pod warunkiem, że owe wykorzystywanie fragmentów cudzych utworów odbywa się przy zachowaniu warunków określonych w art. 29 Ustawy.Z tego też względu przy korzystaniu z prawa cytatu, konieczne jest pamiętanie o kilku zasadach niezbędnych do uniknięcia odpowiedzialności za naruszenie prawa autorskiego.

Tym samym, stosując prawo cytatu należy mieć na uwadze by:

1) cytat był stosowany wyłącznie w określonym (konkretnym) celu, który może przybrać formę

- wyjaśnienia,

- polemiki,

- analizy krytycznej lub naukowej,

- nauczania bądź,

- prawa gatunku twórczości (których ustawodawca nie definiuje ale idąc za poglądami doktryny i orzecznictwa możemy wskazać, że są to m.in. parodia, pastisz lub karykatura);

2) cytat był częścią rozpowszechnionego utworu (udostępnionego wcześniej nieograniczonej publiczności);

3) cytat był odpowiednio oznaczony, czyli wyraźnie wskazywał kto jest autorem cytowanego dzieła i jakie jest jego źródło;

4) cytat stanowił jedynie fragment Państwa utworu, a nie był jego zasadniczą częścią- tj. był wartością dodaną.

PRAWO CYTATU W PRZEPISACH O WŁASNOŚCI PRZEMYSŁOWEJ?

Wydaje się, że z tożsamym pojmowaniem cytatu możemy się również spotkać w prawie własności przemysłowej, w którym także przewidziano postacie dozwolonego użytku. Wspomina o tym art. 69 ust. 1 pkt 3 ustawy o prawie własności przemysłowej, którego treść wyjaśnia, że nie narusza patentu przez stosowanie wynalazku, wzoru użytkowego, topografii układów scalonych, w związku ze stosowaniem do celów badawczych i doświadczalnych, dla dokonania jego oceny, analizy albo nauczania.

PRAWO CYTATU W PRAWIE PRASOWYM?

Pewne dodatkowe restrykcje zakłada za to prawo prasowe. Zgodnie z art. 14 tejże ustawy, publikowanie lub rozpowszechnianie w inny sposób informacji utrwalonych za pomocą zapisów fonicznych i wizualnych wymaga zgody osób udzielających informacji. Z powyższego wynika, że dziennikarz ma obowiązek autoryzacji cytowanej przez siebie w wypowiedzi.W przypadku jakichkolwiek pytań lub chęci powierzenia Państwa sprawy do Kancelarii, zapraszam do kontaktu:

michal.pietkiewicz@ppmikancelaria.pl

tel.: 536 907 728

Aby pozostać z nami na bieżąco, zapraszam także na nasze inne kanały:

https://link.do/Prawniepomocni-na-Facebooku

https://www.linkedin.com/in/michał-pietkiewicz-2b327648/